Soruşturma Yapma Yetkisi

1- Özeti; İlköğretim müfettişlerinin valilikçe denetimi uygun görülen tüm okullarda soruşturma yapabilecekleri, ancak öğretmenlerin branş yeterliliğinin tesbitine ilişkin soruşturma yapamayacakları hk.

Dava, davacının, Adana ili, …….. İlçesi ………………….Lisesi Müdürü  olarak görev yapmakta  iken, Adana  ili emrine Öğretmen olarak atanmasına ilişkin 29.12.2004 günlü, 77551 sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır,

Adana 2. İdare Mahkemelinin 20.12.2005 günlü, E:2005/812, K:2005/1968 sayılı kararıyla;   Milli Eğitim Bakanlığı İlköğretim Müfettişleri Başkanlıkları Yönetmeliğinin 42. maddesinden bahisle, …………………………………………………..Lisesi Müdürü olarak görev yapan davacı hakkında, yetkili olmayan İlköğretim Müfettişlerince düzenlenen soruşturma raporuna dayanılarak tesis edilen dava konusu işlemde, hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Davalı idare, davacı hakkında İlköğretim Müfettişlerinin soruşturma yapma yetkisi olduğunu ve soruşturma sonucu tesis edilen dava konusu işlemi iptal eden mahkeme kararının, hukuka uygun olmadığını öne sürmekte ve temyizen incelenerek bozulmasını istemektedir.

Olayda; İlköğretim Müfettişlerinin, Anadolu Liselerinde görev yapan yönetici ve eğitici konumundaki personel hakkında, soruşturma yapıp yapamayacaklarının çözümlenmesi, bu konuda kurumsal ve statüleri bakımından yetkilerinin bulunup bulunmadığının irdelenmesini' gerekli kılmaktadır.

5442 sayılı İl İdaresi Kanunu'nun 9. maddesinin (D) bendinde, Valinin, dördüncü maddenin son fıkrasında belirtilen adli ve askeri teşkilat dışında kalan bütün Devlet daire, müessese ve işletmesini denetleyeceği, teftiş edeceği belirtilmiş; 3797 sayılı Milli Eğitim Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 53. maddesinin 3. fıkrasına dayanılarak düzenlenen ve 13.8.1999 günlü, 23785 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı İlköğretim Müfettişleri Başkanlıkları Yönetmeliği'nin, dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan müfettiş ve müfettiş yardımcılarının görev alanlarını belirleyen 42. maddesinin (t) bendinde, "Valilikçe denetimi uygun görülen diğer okul ve kurumlar", İlköğretim Müfettişlerinin görev alanları kapsamında yer almış; 43. maddesinin d/1. bendinde, İl idaresi Kanunu hükümlerine göre, valilikçe verilecek soruşturma emirleri gereğince resmi ve özel okul ile kurumlarda görevli öğretmen, yönetici ve diğer personel hakkında soruşturma yapmak, aynı maddenin d/8, bendinde, soruşturmalarda, muhbir, şikayetçi, sanık ve tanıkların celbi ve dinlenmesi gibi soruşturmanın gerektirdiği -her türlü işlemlerin yerine getirilmesinde ilgili mevzuat hükümlerine göre hareket etmek, anılan Müfettişlerin görev ve yetkileri arasında sayılmıştır.

Öte yandan, 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanunun 2. maddesinde, bu Kanunun, devletin ve diğer kamu tüzel kişilerinin genel idare esaslarına göre yürüttükleri kamu hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevleri ifa eden memurlar ve diğer kamu görevlilerinin görevleri sebebiyle işledikleri suçlar hakkında uygulanacağı, 3. maddesinde ilçede görevli memurlar ve diğer kamu görevlileri hakkında kaymakamın, ilde ve merkez ilçede görevli memurlar ve diğer kamu görevlileri hakkında valinin soruşturma izni vermeye yetkili oldukları, 5. maddesinde, izin vermeye yetkili merciin, bu kanun kapsamına giren bir suç işlendiğini bizzat veya yukarıdaki maddede yazılı şekilde öğrendiğinde bir ön inceleme başlatacağı ön incelemenin, izin vermeye yetkili mercii tarafından bizzat yapılabileceği gibi, görevlendirdiği bir veya birkaç denetim elemanı veya hakkında inceleme yapılanın üstü konumundaki memur ve kamu görevlilerinden biri veya birkaçı eliyle de yaptırılabileceği belirtilmiştir.

Görüleceği üzere, anılan İl İdaresi Kanununa göre, Valiye, adli ve askeri teşkilat dışında kalan bütün Devlet daire, müessese ve işletmesini denetleme ve teftiş etme yetkisi verilmiş, anılan Yönetmeliğin İlköğretim Müfettişlerinin, görev alanlarından birini belirleyen 42. maddesinin (t) bendinde de, Valilikçe denetimi uygun görülen okul ve kurumlar açısından herhangi bir sınırlama getirilmemiştir. Kaldı ki 222 sayılı İlköğretim ve Eğitim Kanununun 23. maddesi ile getirilen,   İlköğretim  Müfettişlerinin   öğretim  ve  eğitim   alanındaki   görev  ve yetkilerinin, İlköğretim ve İlköğretim öğretmenleri ile sınırlandırılmasına ilişkin hüküm, 4359 sayılı Kanunun 16. maddesi ile yürürlükten kaldırılmıştır. Dolayısıyla, Valilikçe uygun görülen tüm eğitim kurumlarında, konusu disiplin ya da cezai yönden suç teşkil eden hususların soruşturulması konusunda kurumsal açıdan İlköğretim Müfettişlerinin yetkiyi haiz oldukları açıktır. Nitekim anılan 4483 sayılı Kanunda da bu Kanun kapsamındaki memurlar hakkında ön inceleme yapılması konusunda, kurumsal açıdan herhangi bir ayrıma gidilmemiştir.

Öte yandan disiplin soruşturması ve cezai yenden ön inceleme yapan memurun, bu yetkisini kullanabilmesi için, statü bakımından uygun niteliğe sahip olması gerektiği mevzuatla ve yargısal içtihatlarla belirlenmiş bulunmaktadır. Bu bağlamda, soruşturma izni vermeye yetkili mercii tarafından, memurların disiplin ya da cezai yönden suç teşkil eden eylemleri nedeniyle soruşturma ya da incelemenin denetim elemanlarınca yaptırılabileceğinde kuşku yoktur. Hatta, bu soruşturma ya da incelemenin, denetim elemanları dışında, hakkında soruşturma ya da inceleme yapılanın üstü konumundaki memur ve kamu görevlilerinden biri veya birkaçı eliyle de yaptırılabileceği dikkate alındığında, Anadolu Lisesinde görev yapan yönetici ve eğitici konumundaki personelin işledikleri suçlar nedeniyle denetim konusunda uzmanlaşmış İlköğretim Müfettişlerinin statüleri bakımından', soruşturmacıda  inceleme yapamayacakları düşünülemez.

Kaldı ki, soruşturma ya da incelemenin idari işlem yönünden usul unsuru içinde yer aldığı ve sonucunun yetkili makamı bağlayıcı nitelikte olmadığı dikkate alındığında; Anadolu Liselerinde yönetici ve eğitici konumundaki personel hakkında soruşturma ya da incelemenin usulüne uygun olarak görevlendirilmiş İlköğretim Müfettişleri tarafından yapılmış olması, soruşturma sonucunun ve bu soruşturmada ortaya konulan belgelerin, işlem tesisi için yetkili makamca değerlendirilmesine ve bu değerlendirme sonucunda varılan kanaate göre işlem yapma yetkisinin kullanılmasına engel teşkil etmemektedir.

Ancak, Lise öğretmenlerinin branşlarındaki yeterliliklerinin tespiti ve, bu konuyla ilgili olarak yapılacak soruşturmaların, branşlara yönelik ayrı bir uzmanlık bilgisini gerektirdiği gözönüne alındığında, branş yeterliliğinin tespiti ve soruşturulmasının, ilköğretim müfettişlerinin denetim alanının dışında tutulacağı da açıktır.

Dolayısıyla, Vali tarafından sorutturma yapmak üzere görevlendirilen İlköğretim Müfettişleri tarafından davacı hakkında yapılan ve branş yeterliliği ile ilgili olmayan soruşturmanın,   soruşturmacının» yetkisi açısından geçersizliğinden söz etmek mümkün değildir.

Bu durumda, davanın branş, yeterliliğinin .tespitine yönelik olmayan, eylemlerinin incelenmesi sonucu belirlenen tespitlere, dayalı olarak tesis edilen dava konusu işlemin esasının irdelenerek bir karar yerilmesi gerekli iken, yetkisiz ilköğretim Müfettişlerinin soruşturmasına dayalı olduğu gerekçesiyle, işlemi iptal eden Mahkeme kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle davalı idarenin temyiz isteminin kabulüyle Adana 2.  İdare Mahkemesince verilen 20.12.2005 günlü, E:2005/812, K:2005/1968 sayılı kararın, 2577 sayılı idari Yargılama Usulü Kanununun 49.maddesinin 1/b fıkrası uyarınca bozulmasına,  aynı maddenin 3.fıkrası gereğince yukarıda belirtilen hususlarda gözönünde bulundurularak yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, adıgeçen Mahkemeye gönderilmesine, 24.1.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.   (T.C. DANIŞTAY 2.DAİRE Esas No: 2006/490;  Karar no: 2007/200)

 

2- İlköğretim Müfettişlerinin Valilikçe Denetimi Uygun Görülen Tüm Okullar Soruşturma Yapabilecekleri, Ancak Branş Yeterliliğinin Tespitine Yönelik Soruşturma Yapamayacakları Hk.

Temyiz İsteminde Bulunan (Davalı): Samsun Valiliği

Karşı Taraf : ?

İsteğin Özeti : Samsun İdare Mahkemesi'nin 31.5.2005 günlü, E:2005/145, K:2005/939 sayılı kararının, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49.maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.

Cevabın Özeti Temyizi istenen kararın yöntem ve yasaya uygun olduğu, bu nedenle istemin reddi gerekeceği yolundadır.

Danıştay Tetkik Hakimi Düşüncesi : İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

Danıştay Savcısı Düşüncesi : Samsun ? Anadolu Meslek Lisesi Müdür Yardımcısı olan davacının, soruşturma nedeniyle yöneticilik görevinden alınmasına ilişkin işlemin iptali istemi ile açılan davada, Anadolu Meslek Liseleri öğretmenleri hakkında İlköğretim Müfettişlerinin soruşturma yapma yetkisi bulunmadığı, bu soruşturmaya dayalı olarak tesis edilen işlemin, hukuka uygun bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemi iptal eden, İdare Mahkemesi kararının temyizen incelerek bozulması istemidir.

Dava dosyasının incelenmesinden, davacı hakkında ilgililere döner sermayeden ödeme yapılması işlemlerinde aksamaya neden olunarak yetersiz kalınması, Norm Kadro Yönetmeliğine aykırı davranılması, çalışmanın uyum içerisinde yürütülmemesi gibi görevinden doğan işlemler nedeniyle Valilik oluru ile soruşturma açıldığı, İlköğretim Müfettişi tarafından yürütülüp sonuçlandırılan soruşturmada yer alan saptamalara dayalı olarak işlem tesis edildiği anlaşılmıştır.

Soruşturma konusu davacının, branş yeterliliği ile ilgili olmayıp yürüttüğü idarecilik görevindeki davranış ve işlemlerine ilişkin olduğundan, soruşturmanın İlköğretim Müfettişi tarafından sürdürülmesinde mevzuata aykırılık bulunmamakla, anılan soruşturma raporunda yer alan saptamalara göre davacının yöneticilik görevinden alınmasının hukuka uygun olup olmadığı hakkında idari işlemin, yargısal denetiminin yapılması gerekeceğinden aksi yönde verilen kararda isabet bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle temyiz isteminin kabul edilerek İdare Mahkemesi kararının bozulmasının uygun olacağı düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay İkinci Dairesi'nce dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından, yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin işin gereği düşünüldü:

Dava, ? Anadolu Meslek ve Kız Meslek Lisesi Müdür Vekili olarak görev yapan davacının, yöneticilik görevinin üzerinden alınmasına ilişkin ? günlü, ? sayılı işlemin iptali ve uğramış olduğu zararların yasal faizi ile birlikte ödenmesi istemiyle açılmıştır.

Samsun İdare Mahkemesinin 31.05.2005 günlü, E: 2005/145 K:2005/939 sayılı kararıyla; Milli Eğitim Bakanlığı İlköğretim Müfettişleri Başkanlıkları Yönetmeliğinin 42.maddesinden bahisle, Anadolu Meslek ve Kız Meslek Lisesi Müdür Vekili olarak görev yapan davacı hakkında, yetkili olmayan İlköğretim Müfettişlerince düzenlenen soruşturma raporuna dayanılarak tesis edilen dava konusu işlemde, hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle uğramış olduğu zararların davalı idarece davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Davalı idare, davacı hakkında İlköğretim Müfettişlerinin soruşturma yapma yetkisi olduğunu ve soruşturma sonucu tesis edilen dava konusu işlemi iptal eden mahkeme kararının, hukuka uygun olmadığını öne sürmekte ve temyizen incelenerek bozulmasını istemektedir.

3797 sayılı Milli Eğitim Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 53. maddesinin 3. fıkrasına dayanılarak, 13.8.1999 günlü, 23785 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı İlköğretim Müfettişleri Başkanlıkları Yönetmeliği'nin, müfettiş ve müfettiş yardımcılarının görev alanlarını düzenleyen 42.maddesinin (t) fıkrasında, "Valilikçe denetimi uygun görülen diğer okul ve kurumların", görev alanlarını oluşturduğu hükme bağlanmıştır.

Anılan Yönetmelik maddesine, göre İlköğretim Müfettişleri Valilikçe denetimi uygun görülen tüm okullarda soruşturma yapabilecekleri, ancak öğretmenlerin branş yeterliliğinin tespitine yönelik soruşturma yapamayacaklarının anlaşılması gerekir.

Dosyanın incelenmesinden, ? Anadolu Meslek ve Kız Meslek Lisesi Müdür Vekili olarak görev yapan davacının da, aralarında bulunduğu okul yetkilileri hakkında, Samsun Valiliğinin 27.09.2004 günlü onayıyla, yöneticilik görevine ilişkin iddiaları incelemek üzere İlköğretim Müfettişi görevlendirildiği, yapılan soruşturma sonucu eksiklik ve yetersizlikleri saptanan davacı hakkında, yöneticilik görevinden alınması teklifi getirilmesi üzerine de dava konusu işlemin tesis edildiği anlaşılmıştır.

Bu durumda, davacının branş yeterliliğinin tespiti ile ilgili olmayan, eylemlerinin incelenmesine yönelik tespitlere dayalı soruşturma raporu üzerine bu tespitlere göre atamaya yetkili makamca değerlendirme yapılarak tesis edilen dava konusu işlemin incelenerek bir karar verilmesi gerekli iken, soruşturma yetkisi olmayan İlköğretim Müfettişinin yaptığı soruşturmaya dayalı olduğu gerekçesiyle, işlemi iptal eden mahkeme kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle davalı idarenin temyiz isteminin kabulüyle Samsun İdare Mahkemesince verilen 31.05.2005 günlü, E:2005/145, K:2005/939 sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49.maddesinin 1/b fıkrası uyarınca bozulmasına, aynı maddenin 3.fıkrası gereğince yukarıda belirtilen hususlarda gözönünde bulundurularak yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, adıgeçen Mahkemeye gönderilmesine, 13.12.2005 gününde oybirliğiyle karar verildi. (Danıştay 2. Daire, E:2005/2223, K:2005/4055, 13/12/2005)

3- Ticaret Meslek Ve Anadolu Ticaret Meslek Lisesi müdür yardımcısı olarak görev yapan davacı hakkında ilköğretim müfettişince yapılan soruşturma sonucu düzenlenen rapora göre disiplin cezası verilemeyeceği hk.

Danıştay Savcısı Düşüncesi: Zonguldak İdare Mahkemesinin 31.3.2005 gün ve E:2004/962, K:2005/340 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

13.8.1999 gün ve 23785 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Milli Eğitim Bakanlığı İlköğretim Müfettişleri Başkanlıkları Yönetmeliğinin işlem tarihinde yürürlükte bulunan 42 nci maddesinde, müfettiş ve müfettiş yardımcılarının görev alanları düzenlenmiş olur müfettiş ve müfettiş yardımcılarının rehberlik ve iş başında yetiştirme teftiş ve değerlendirme inceleme, soruşturma hizmetlerine yönelik olarak;

a)İlköğretim Okulları,

b)Yetiştirici ve tamamlayıcı sınıflar ve kurslar,

c)özel eğitime muhtaç çocuklar için açılmış okullar ve sınıflar,

d)Okul öncesi eğitim kurumları uygulama sınıfları ve tamamlayıcı sınıflar ve kurslar, e) Halk eğitim merkezi ve akşam sanat okulları ile bunlara bağlı kurslar,

f)çıraklık eğitim merkezleri,

g) Eğitim araçları ve donatım merkezi ve akşam sanat okulu müdürlükleri

h) Rehberlik ve araştırma merkezlerinde ve akşam sanat okulu müdürlükleri,

i) Öğretmen ve akşam sanat okulları, öğretmen evi, lokalleri ve sosyal tesisleri,

j) milli eğitim yayın evleri k) sağlık eğitim merkezleri,

e) hizmetici eğitim enstitüleri ve akşam sanat okulları ile hizmetiçi eğitim merkezleri, m) spor ve işçilik merkezleri, n)Gençlik ve izcilik eğitim tesisleri

o) öğrencileri yetiştirme ve sınavlara hazırlama kursları,

p) Özel eğitim kurumlarına bağlı dershane ve okullar ile her türlü özel yaygın eğitim kursları, Diyanet İşleri Bakanlığına bağlı kur-an kursları

s) Dernek ve Vakıflarca açılan ve Bakanlığın denetimi ve gözetimi altında bulunan gerçek ve tüzel (şirket) kişilere ait öğrenci yurtları,

t) Valilikçe denetimi uygun görülen diğer okul ve kurumların görev alanlarının oluşturduğu hükme bağlanmıştır.

Anılan düzenleme uyarınca ilköğretim müfettişlerinin teftiş değerlendirme, inceleme ve soruşturma yapma yetkileri yönetmelikte sayılan okul ve kurumlarla sınırlı olup, bu kapsamda yer almayan liselerin denetimi hakkında soruşturma yapma yetkisi Bakanlığa ait bulunmaktadır.

Yapılan açıklamalar karşısında ? Ticaret Meslek ve Anadolu Ticaret Meslek Lisesinde Müdür yardımcısı olarak görev yapan davacı hakkında yetkili olmayan ilköğretim müfettişi tarafından düzenlenen soruşturma raporuna dayanılarak tesis edilen işlemde mevzuata uyarlık bulunmamaktadır.

Belirtilen nedenlerle temyiz isteminin kabulüyle aksi yöndeki mahkeme kararının bozulmasının uygun olacağı düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Onikinci Dairesince işin gereği düşünüldü:

Dava, ? Ticaret Meslek ve Anadolu Ticaret Meslek Lisesinde müdür yardımcısı olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Yasanın 125/D-f maddesi uyarınca 1 yıl kademe ilerlemesinin durdurulması cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmıştır.

Zonguldak İdare Mahkemesinin 31.3.2005 günlü, E:2004/962, K:2005/340 sayılı kararıyla; dava dosyasının incelenmesinden, davacının anasınıfı tadilatı ile ilgili gerekli uygunluk raporu ve İl veya İlçe Milli Eğitim Müdürlüğünden onay yazısı gelmeden tadilat yaptığından bahisle 1702 sayılı Yasanın 20/1.maddesi uyarınca ihtar cezası, davacının görev yaptığı dönemde öğrencilere staj yaptırılmadığı halde usulsüz staj belgesi düzenlemesi nedeniyle 657 sayılı Kanunun 125/D-f maddesi uyarınca bir yıl kademe ilerlemesinin durdurulması, okul dışında staj yapan öğrenciler için koordinatör öğretmen görevlendirme fiilinin karşılığı olarak bir günlük maaş kesimi cezası, 2002-2003 öğretim yılı başından itibaren üç hafta süreyle ders programını hatalı uyguladığı ve onayladığı hususu ile ilgili olarak ta 1702 sayılı Yasanın 20/1.maddesi uyarınca ihtar cezası ile cezalandırılmasına ilişkin işlemde hukuka aykırılık görülmediğinden, davacının tevhiden 657 sayılı Yasanın 125/D-f maddesi uyarınca 1 yıl kademe ilerlemesinin durdurulması cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine hükmedilmiştir.

Davacı, dava konusu işlemin hukuka aykırı olarak tesis edildiğini öne sürmekte ve İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenerek bozulmasını istemektedir.

13.8.1999 günlü, 23785 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı İlköğretim Müfettişleri Başkanlıkları Yönetmeliğinin işlem tarihinde yürürlükte bulunan 42. maddesinde, müfettiş ve müfettiş yardımcılarının görev alanları düzenlenmiştir. Buna göre, müfettiş ve müfettiş yardımcılarının rehberlik ve iş başında yetiştirme, teftiş ve değerlendirme, inceleme, soruşturma hizmetlerine yönelik olarak;

a)İlköğretim Okulları,

b)Yetiştirici ve tamamlayıcı sınıflar ve kurslar,

c)Özel eğitime muhtaç çocuklar için açılmış okullar ve sınıflar,

d)Okul öncesi eğitim kurumları, uygulama sınıfları ve tamamlayıcı sınıflar ve kurslar,

e)Halk eğitim merkezi ve akşam sanat okulları ile bunlara bağlı kurslar,

f)Çıraklık eğitim merkezleri,

g)Eğitim araçları ve donatım merkezi ve akşam sanat okulu müdürlükleri,

h)Rehberlik ve araştırma merkezlerinde ve akşam sanat okulu müdürlükleri,

i)Öğretmen ve akşam sanat okulları, öğretmen evi, lokalleri ve sosyal tesisleri,

j)Milli eğitim yayın evleri,

k)Sağlık eğitim merkezleri,

I)Hizmetiçi eğitim enstitüleri ve akşam sanat okulları ile hizmetiçi eğitim merkezleri,

m)Spor ve izcilik merkezleri,

n)Gençlik ve izcilik eğitim tesisleri,

o)Öğrencileri yetiştirme ve sınavlara hazırlama kursları,

p)Özel eğitim kurumlarına bağlı, dershane ve okullar ile her türlü özel yaygın eğitim kursları,

r)Diyanet İşleri Başkanlığı'na bağlı kur-an kursları,

s)Dernek ve vakıflarca açılan ve Bakanlığın denetimi ve gözetimi altında bulunan gerçek ve tüzel (şirket) kişilere ait öğrenci yurtları,

t)Valilikçe denetimi uygun görülen diğer okul ve kurumların, görev alanlarını oluşturduğu hükme bağlanmıştır.

Yukarıda yer alan düzenleme uyarınca İlköğretim müfettişlerinin teftiş değerlendirme, inceleme ve soruşturma yapma yetkileri Yönetmelikte sayılan okul ve kurumlarla sınırlı olup, bu kapsamda yer almayan liselerin denetimi hakkında soruşturma yapma yetkisi Bakanlığa ait bulunmaktadır.

Bu durumda, ... Ticaret Meslek ve Anadolu Ticaret Meslek Lisesinde müdür yardımcısı olarak görev yapan davacı hakkında yetkili olmayan ilköğretim müfettişi tarafından düzenlenen soruşturma raporuna dayanılarak tesis edilen işlemde mevzuata uyarlık görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle davacının temyiz isteminin kabulüyle, Zonguldak İdare Mahkemesince verilen 31.3.2005 günlü, E:2004/962, K:2005/340 sayılı kararın 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca bozulmasına, aynı maddenin 3622 sayılı yasa ile değişik 3. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen Mahkemeye gönderilmesine, 7.10.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (T.C. DANIŞTAY 12. DAİRE E: 2003/3061 K: 2005/3130 – 17/10/2005)

4- Danıştay Beşinci Dairesince, verilen ve yürütmenin durdurulması isteminin reddine ilişkin bulunan 8.3.2004 günlü, E:2003/57O2 sayılı karara, davacı itiraz etmekte ve yürütmenin durdurulmasına karar verilmesini istemektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay idari Dava Daireleri Genel Kurulunca gereci görüşüldü: Davacının, Malatya Turgut Özal Anadolu Lisesi İngilizce öğretmenliği görevinden, Malatya Ş.Albay Karaoğlanoğlu İlköğretim Okulu Öğretmenliğine naklen atanmasına ilişkin 29.7.2003 günlü, 2175 sayılı Bakanlık işlemi ile 12.8.2003 günlü, 28S29 sayılı Valilik işleminin ve bu işlemlerin dayanağı olan Milli Eğitim Bakanlığı Anadolu Liseleri Öğretmenlerinin Seçimi ve Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin 19.maddesinin 3. fıkrasının "...haklarında yapılan adli veya idari soruşturma sonucu.görev yerlerinin değiştirilmesi uygun görülenler...herhangi bir koşula bağlı olmaksızın kapsam dışında bulunan okullara değiştirilir" tümcesinin iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açtığı davada; Danıştay Beşinci Dairesince verilen ve yürütmenin durdurulması isteminin reddine ilişkin bulunan 8.3.2004 günlü, E:2003/5702 sayılı karara, davacı itiraz etmekte ve kararın kaldırılmasını istemektedir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 27 nci maddesine göre ancak idari işlemin uygulanması halinde telafisi güç veya imkânsız zararın doğması ve idari işlemin açıkça hukuka aykırı olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi durumunda yürütmenin durdurulmasına karar verilebilir.

İtiraz edilen kararla ilgili dosyanın incelenmesinden, dava konusu. Milli Eğitim Bakanlığı Anadolu Liseleri öğretmenlerinin Seçimi ve Atanmalarına ilişkin Yönetmeliğin 19. maddesinin 3. fıkrasının "...haklarında yapılan adlî veya iden soruşturma sonucu görev yerlerinin değiştirilmesi  uygun görülenler...herhangi bir koşula  bağlı olmaksızın  kapsam dışında bulunan  okullara değiştirilir" tümcesi yönünden yürütmenin durdurulması  kararı verilebilmesi için Kanunun aradığı koşulların gerçekleşmemiş olduğu anlaşılmaktadır.   .

Davanın, davacının Malatya Turgut Özal Anadolu Lisesi İngilizce öğretmenliği görevinden, Malatya Ş.AIbay Karaoğlanoğlu İlköğretim Okulu öğretmenliğine naklen atanmasına ilişkin 29.7.2003 gün!ü, 2l75 sayılı Bakanlık işlemi ile 12.8.2003 günlü, 28829 sayılı Valilik işlemine ilişkin kısmına gelince;

Dava konusu işlem, Malatya Valiliği emri ile görevlendirilen İlköğretim Müfettişi tarafından davacı hakkında yapılan soruşturma sonucu düzenlenen rapor uyarınca tesis edilmiştir.

Milli Eğitim Bakanlığı Anadolu Liseleri Öğretmenlerinin Seçimi ve Atanmalarına ilişkin Yönetmelik hükümleri ile, Milli Eğitim Bakanlığına bağlı her türdeki Anadolu Liselerine alınacak öğretmelerin, yazılı, sözlü ve uygulama sınavında başarılı olanlar arasından Bakanlıkça atamalarının yapılacağı, yer değiştirmenin de yine Bakanlıkça değerlendirmek suretiyle gerçekleştirileceği öngörülmüştür.

13.8.1999 günlü, 23735 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı ilköğretim Müfettişleri Başkanlıkları Yönetmeliğinin 42. maddesinde müfettiş ve müfettiş yardımcılarının görev alanları düzenlenmiştir. Buna göre; müfettiş ve müfettiş yardımcılarının, rehberlik ve iş başında yetiştirme, teftiş ve değerlendirme, inceleme, soruşturma hizmetlerine yönelik olarak;

a) ilköğretim okulları,

b) Yetiştirici ve tamamlayıcı sınıflar ve kurslar,

c) Özel Eğitime muhtaç çocuklar için açılmış okullar ve sınıflar,

d) Okul öncesi eğitim kurumlar;, uygulama sınıflan ve tamamlayıcı sınıflar ve kurslar,

e} Halk Eğitim Merkezi ve akşam şarlat okulları ile bunlara bağlı kurslar,

f)Çıraklık eğitim merkezleri,

g) eğitim araçları ve denetim merkezi ve akşam sanat okulu müdürlükleri,

h) Rehberlik ve araştırma merkezlerinde ve akşam sanat okulu müdürlükleri,

i)Öğretmen evi ve akşam sanat okulları, öğretmen evi, lokalleri ve sosyal tesisleri,

j) Milli eğitim yayın evleri,

k) Sağlık eğitim merkezleri,

I) hizmetîçî Eğitim Enstitüler: ve Akşam Sanat Okulları ile Hizmetiçi Eğitim Merkezleri,

m) Spor ve izcilik merkezleri,

n) Gençlik ve izcilik eğitim tesisleri,

o) öğrencileri yetiştirme ve sınavlara hazırlama kursları,

p) özel öğretim kurumlarına bağlı, dershane ve okulları île her türlü özel yaygın eğitim kursun,

r) Diyanet işleri Başkanlığına bağlı Kuran kursları,

s) Dernek ve vakıflarca açılan ve Bakanlığın denetimi ve gözetimi altında bulunan gerçek ve tüzel (şirket) kişilere ait öğrenci yurtları,

t)Valilikçe denetimi uygun görülen diğer okul ve kurumların,  görev alanların» oluşturduğu hükme bağlanmıştır.

Yukarıda yer alan düzenlemeler uyarınca, ilköğretim müfettişlerinin teftiş, değerlendirme,   inceleme  ve  soruşturma   yapma  yetkileri Yönetmelikte  sayılan   okul ve kurumlarla sınırlı olup, bu kapsamda yer almayan Anadolu Liselerinin denetimi ve öğretmenleri hakkında soruşturma yapma yetkisi Bakanlığa ait bulunmaktadır.

Bu durumda, Anadolu Lisesi öğretmeni olan davacı hakkında yetkili olmayan ilköğretim müfettişi tarafından düzenlenen soruşturma raporuna dayanılarak tesis edilen işlemlerde mevzuata uyarlık görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, dava konusu Yönetmeliğe ilişkin olarak davacının itirazının REDDİNE.oybirliği ile, dava konusu işlemlere İlişkin olarak ise 2577 sayılı idari Yargılama Usulü  Kanununun  27 nci  maddesinde  öngörülen  ve yürütmenin  durdurulmasına  karar verilebilmesi   için   gerekli  olan   koşulların   gerçekleştiği  anlaşıldığından,  davacı   itirazının KABULÜNE. dava konusu işlemlerin yürütülmesinin durdurulmasına. oyçokluğu île (10/2), 5.5.2004 günü karar verildi.

KARŞI   OY

X- Dava konusu bireysel işlemler yönünden yürütmenin durdurulmasına karar verilebilmesi için 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 27 nci maddesinde öngörülen koşulların bakılan uyuşmazlıkta gerçekleşmediği anlaşıldığından, Yürütmenin durdurulması isteminin reddine ilişkin Daire kararma yapılan itirazın bu bölümünün de reddi oyuyla, kararın anılan kısmına karşıyız.DANIŞTAY DAVA DAİRELERİ GENEL KURULU 2004/175

5- Valilerin,ilköğretim müfettişlerini orta dereceli okul öğretmen ve yöneticilerini soruşturmakla görevlendirilebileceği hk.(DİDGK,01.04.1988,K:88-25,E:88-20)

6- Memur hakkında soruşturma yapacak soruşturmacının memurla eş düzeyde bir görevde bulunması gerektiği ve memurun maiyetinde bulunan bir kişinin o memur hakkında soruşturmayı yapamayacağı.(Danıştay 2.D. Esas : 1993/286 ; Karar : 1993/239)

7- Soruşturmacının sanık memurla aynı veya üst derecede olması gerektiği.(Danıştay 2.D. Esas : 1985/785 ; Karar : 1987/2006)

8- Memur hakkında ilk soruşturmanın, sanığın memuriyet görevinin daha üstünde veya eşit düzeyde bulunan bir memura yaptırılması gereklidir.(Danıştay 2.D.21.03.1979 Esas: 1979/277 ; Karar : 1979/728)

9- Münhasıran Valiye tanınan bir yetkinin(görevden uzaklaştırma)Vali yardımcısına devrinin mümkün olmadığı.(Danıştay 5.D.24/05/1979 gün ve Esas:1976/797 ; Karar :1979/1484)

10- Ticaret Meslek ve Anadolu Ticaret Meslek Lisesi Müdür Yardımcısı olarak görev yapan davacı hakkında, İlköğretim Müfettişlerince yapılan soruşturma sonucu düzenlenen rapora göre disiplin cezası verilemeyeceği hakkında. (Danıştay 12. Daire, E:2005/3061, K:2005/3130. T:07/10/2005)